Монголын зүүн бүсийн Нөмрөгийн дархан цаазат газарт гарсан түймрийг цурамд оруулж, хохирлыг тогтоохоор ажиллаж байна

УЛААНБААТАР, 2026 оны аравдугаар сарын 12. — Монгол Улсын зүүн хязгаар дахь Дорнод аймгийн Нөмрөгийн дархан цаазат газарт аравдугаар сарын 8-нд гарсан хээрийн түймрийг дөрөв хоногийн дараа буюу аравдугаар сарын 12-ны 00:55 цагт цурамд оруулжээ. Гал бүрэн унтраагүй тул унтраах ажиллагаа үргэлжилж байгаа бөгөөд түймрийн шалтгаан, байгаль орчинд учирсан хохирлын хэмжээг тогтоохоор холбогдох байгууллагууд ажиллаж байна.

Онцгой байдлын байгууллагад анхны дуудлага аравдугаар сарын 8-ны өдрийн 11:55 цагт бүртгэгджээ. Түймэр Дорнод аймгийн Халхгол сумын Цогтсүмбэр багийн Бичигтийн-Өндөр хэмээх газарт гарсан байна. Уг бүс нь аймгийн төвөөс ойролцоогоор 485 км, сумын төвөөс 125 км зайд оршдог алслагдсан нутаг юм.

Олон байгууллагын хүчээр түймрийг цурамд оруулжээ

Түймрийн голомтод Дорнод, Өмнөговь, Дорноговь болон бусад аймгийн Онцгой байдлын алба хаагчид, Хилийн цэргийн бие бүрэлдэхүүн, Нөмрөгийн дархан цаазат газрын хамгаалалтын ажилтнууд болон орон нутгийн хүмүүс ажилласан байна. Аравдугаар сарын 12-ны байдлаарх мэдээллээр Монголын талаас 109 хүн, 18 автомашинтайгаар ажиллаж, БНХАУ-ын талаас 58 хүн, 14 техник хэрэгсэлтэйгээр хилийн дагуу түймрийн эсрэг ажиллагаанд оролцжээ.

Түймэр эхэлснээс хойших өдрүүдэд салхи, хуурайшилт болон газар орны нөхцөл байдлаас шалтгаалан галыг тогтоон барихад хүндрэл учирсан байна. Аравдугаар сарын 11-нд МҮОНРТ-ийн мэдээлснээр, түймрийг цурамд оруулахад цаг агаарын нөхцөлөөр дэмжлэг үзүүлэх зорилгоор үүлэнд зориудаар нөлөөлөх ажиллагаа явуулахаар болжээ.

Түймрийн шалтгаантай холбоотой шалгалт эхэлжээ

Түймэр гарсан үед тухайн бүсэд ажиллаж байсан "Мобиком" группийн төлөөллийн автомашинд гал гарч, улмаар хээрийн түймэр дэгдсэн тухай тус компани мэдэгдсэн байна.

Компанийн тайлбараар, төлөөлөгчид Халхголын хилийн заставуудыг 4G сүлжээнд холбох, Сүмбэр хилийн боомтод шилэн кабелийн холболт нэвтрүүлэх ажлыг хүлээлгэн өгсний дараа харилцаа холбооны сүлжээний боломжийг судалж, газар орны нөхцөл байдалтай танилцаж байжээ. Энэ үеэр тээврийн хэрэгсэлд гал гарч, хээрийн түймэр үүссэн гэж мэдэгдэлд дурдсан байна.

Гэхдээ түймрийн яг ямар нөхцөлд эхэлсэн, хэн нэгний буруутай үйлдэл байсан эсэх, хууль зөрчсөн эсэхийг холбогдох байгууллагын шалгалтын дүнгээр тогтоох шаардлагатай. Дорнод аймгийн Цагдаагийн газар уг хэргийг шалгаж эхэлсэн талаар хэвлэлүүд мэдээлжээ. Иймд шалгалт дуусаагүй байхад тодорхой хүн, байгууллагыг хууль зүйн хувьд буруутай гэж эцэслэн дүгнэх боломжгүй юм.

Дархан цаазат газрын экологийн хохирлыг үнэлнэ

Нөмрөгийн дархан цаазат газар нь Монголын зүүн бүсийн байгалийн унаган төрх, зэрлэг амьтдын амьдрах орчныг хамгаалах ач холбогдолтой тусгай хамгаалалттай нутаг юм. Ийм бүсэд гарсан түймэр нь ургамлын бүрхэвч, амьтдын амьдрах орчин болон экосистемд сөргөөр нөлөөлөх эрсдэлтэй.

Аравдугаар сарын 12-нд нийтлэгдсэн iToim-ийн мэдээлэлд Дорнод аймгийн Засаг дарга Х.Ёл дархан цаазат газрын 80 орчим хувь түймэрт өртсөн гэж мэдэгдсэнийг дурджээ. Гэвч энэ нь урьдчилсан мэдээлэл бөгөөд шатсан талбайн хэмжээ, экологийн хохирол болон зэрлэг амьтдад учирсан нөлөөг нарийвчлан тогтоосон эцсийн үнэлгээ биш юм. Аймгийн удирдлагууд хохирлын хэмжээг тогтоох ажлын хэсэг байгуулж, 30 хоногийн дотор үнэлгээ хийхээр төлөвлөсөн талаар мэдээлсэн байна.

Түймрийг бүрэн унтраах, шатсан талбайг үнэлэх, байгаль орчны хохирлыг тогтоох, гал гарсан шалтгааныг шалгах нь одоогийн байдлаар зэрэгцэн шийдвэрлэх шаардлагатай асуудлууд болж байна. Эцсийн дүгнэлтүүд гарсны дараа Нөмрөгийн дархан цаазат газарт учирсан хохирлын цар хүрээ болон хариуцлагын асуудал илүү тодорхой болох юм.