Монгол Улс Дэлхийн банкны хөгжлийн санхүүжилтийн санд хандивлагч орон боллоо

УЛААНБААТАР / ВАШИНГТОН — Монгол Улс Дэлхийн банкны Олон улсын хөгжлийн ассоциац (IDA)-ын санхүүжилтийн шинэ шатанд 4.8 тэрбум төгрөг буюу ойролцоогоор 1.3 сая ам.долларын хувь нэмэр оруулахаар баталж, тус сангийн хандивлагч орнуудын нэг боллоо. Дэлхийн банкны аравдугаар сарын 17-нд нийтэлсэн мэдээллээр энэ шийдвэр нь Монгол Улсын хөгжлийн санхүүжилтийн байр суурь өөрчлөгдөж буйг харуулж байна.

Хөгжлийн санхүүжилтийн шинэ байр суурь

Монгол Улс 1991 онд Дэлхийн банкны группт элссэнээс хойш тээвэр, хөдөөгийн хөгжил, эрүүл мэнд, боловсрол зэрэг салбарт нийт 1.62 тэрбум ам.доллароос дээш хэмжээний хөгжлийн санхүүжилт авчээ. Үүнд Олон улсын хөгжлийн ассоциацын хөнгөлөлттэй санхүүжилт багтдаг.

IDA нь бага орлоготой, санхүүжилтийн таатай нөхцөл шаардлагатай орнуудад урт хугацаатай, хөнгөлөлттэй зээл болон буцалтгүй тусламж олгох замаар хөгжлийн төслүүдийг дэмждэг Дэлхийн банкны байгууллага юм. Сангийн хөрөнгө нь дэд бүтэц, боловсрол, эрүүл мэнд, уур амьсгалын өөрчлөлтөд дасан зохицох зэрэг чиглэлд ашиглагддаг.

Монгол Улсын хандивлагч болох шийдвэр нь өмнө нь хөгжлийн санхүүжилт хүртэж байсан улсын хувьд олон улсын хөгжлийн хамтын ажиллагаанд хувь нэмэр оруулах шинэ алхам болж байна.

Эдийн засгийн чадамж ба дотоодын хэрэгцээ

Хандивын хэмжээ 4.8 тэрбум төгрөг буюу ойролцоогоор 1.3 сая ам.доллар байна. Энэ нь улсын төсвийн нийт зардалтай харьцуулахад хязгаарлагдмал хэмжээ боловч төсвийн хөрөнгийг гадаадын хөгжлийн хөтөлбөрт хуваарилж буй бодлогын ач холбогдолтой шийдвэр юм.

Гэхдээ уг хувь нэмрийг Монгол Улс хөгжлийн тусламж авах шаардлагагүй болсон, эсвэл дотоодын ядуурал, дэд бүтэц, эрүүл мэнд, боловсролын асуудлаа бүрэн шийдвэрлэсэн гэж тайлбарлаж болохгүй. Хөгжлийн санхүүжилт хүртэгч эсвэл хандивлагч байх нь тухайн улсын эдийн засгийн бүх үзүүлэлтийг дангаар тодорхойлохгүй.

Монгол Улсын хувьд уул уурхайн орлогоос хамааралтай төсвийн бүтэц, бүс нутгийн хөгжлийн ялгаа, төрийн үйлчилгээний хүртээмж зэрэг асуудал хэвээр байна. Иймээс гадаадын хөгжлийн хамтын ажиллагаанд оролцох бодлогыг дотоодын хөгжлийн зорилтуудтай уялдуулах нь чухал.

Олон улсын хамтын ажиллагааны дохио

Монгол Улсын IDA-д оруулж буй хувь нэмэр нь олон улсын хөгжлийн хамтын ажиллагаанд оролцох хүсэл эрмэлзлийг харуулахын зэрэгцээ ирээдүйд бусад хөгжиж буй орнуудын хөгжилд хувь нэмэр оруулах боломжийг нэмэгдүүлнэ.

Гэхдээ уг шийдвэрийн урт хугацааны үр нөлөөг зөвхөн хандивын дүнгээр хэмжих боломжгүй. Монгол Улс олон улсын хамтын ажиллагаанаас ямар туршлага авч, дотоодын хөгжлийн хөтөлбөрүүддээ хэрхэн ашиглах, санхүүгийн сахилга бат болон төсвийн үр ашгийг хэрхэн хадгалах нь илүү чухал үзүүлэлт болно.

Дэлхийн банкны мэдээллээр Монгол Улсын хандивлагч болсон нь хөгжлийн хамтын ажиллагааны шинэ үе шат юм. Харин энэ алхамын бодит ач холбогдол нь олон улсын үүрэг оролцоог дотоодын эдийн засгийн тогтвортой хөгжилтэй хэрхэн уялдуулахаас хамаарна.